Bestuurlijke vernieuwing

Inwoners verdienen een stabiel college dat oplossingen aandraagt voor de uitdagingen waar de gemeente voor staat en een raad die met respect voor elkaars mening en vanuit haar rol voorstellen beoordeelt en tot keuzes komt.

Bestuurlijke vernieuwing

Het imago van Den Helder moet beter. Dat vindt iedereen die onze stad een warm hart toedraagt. Prachtige nieuwe woonbuurten, parken en parels als De Kampanje, Willemsoord en School 7 dragen daar enorm aan bij, maar het is niet voldoende. Het gaat er ook om dat we laten zien dat we er samen aan werken. Raad, college, bewoners, organisaties en ondernemers. Daarom hebben het college en de raad ook zichzelf een aantal belangrijke opdrachten gegeven:

  • Rust brengen in de bestuurlijke verhoudingen.
  • Het contact tussen college, raad en organisatie verder verbeteren.
  • Inwoners en organisaties meer betrekken bij het maken en uitvoeren van beleid.

Dat zijn grote opdrachten die tijd vergen. Die een langere adem nodig hebben dan vier jaar. Maar de start is er en op alle drie terreinen zijn de afgelopen twee jaar mooie stappen gezet. Er ís meer bestuurlijke rust. Geen gekissebis meer in de media. Partijen werken ondanks hun onderlinge verschillen samen aan de voortuitgang van Den Helder. Natuurlijk zijn er meningsverschillen, maar die worden op een normale manier besproken. Plannen worden aangepast, zodat ze op zoveel mogelijk draagvlak kunnen rekenen.

Ook de gemeentelijke organisatie is zich aan het heruitvinden. Van een strakke hiërarchische structuur, naar een open organisatie die gericht is op ontwikkeling en samenwerking. Om dichter bij bewoners te staan komen er in 2020 in elke wijk steunpunten. Daar kan iedereen terecht met vragen of ideeën over zorg, jeugd, openbare ruimte, de buurt, enzovoort. In Huisduinen en Julianadorp hebben we de afgelopen twee jaar intensief met bewoners en ondernemers gesproken over de ontwikkeling en toekomst van hun buurt en wijk, die zijn samengevat in een (deel-) omgevingsvisie. Een manier van werken die we in heel Den Helder gaan uitvoeren. Vanaf 2020 werkt de gemeente aan een Omgevingsvisie voor heel Den Helder. Het zijn allemaal mooie stappen waar we trots op zijn. Het begin is er, de wil is er, het is belangrijk dit nu ook vol te houden. Dat is waar we vol voor gaan.

College van burgemeester en wethouders

Met de portefeuilleverdeling willen we een breed draagvlak creëren, waarbij ruimte bestaat om het soms ook niet met elkaar eens te zijn. Geen gesloten front, maar een open dialoog met respect voor elkaars mening.

Het college opereert de afgelopen twee jaar als team. Een team dat ruimte biedt voor dialoog, bijvoorbeeld rond de kadernota met de gemeenteraad en met de Helderse samenleving in het Helders Perspectief. In gesprek met elkaar, rekening houdend met elkaars achtergrond en beweegredenen, is het een college dat in het belang van Den Helder besluiten durft te nemen. Alle individuele leden van het college dragen hier, met hun eigen achtergrond, aan bij. In een constant veranderende dynamiek is het goed om te reflecteren. Het college doet dit veelvuldig. Soms is aan de hand van professionele sturing en soms met een ontspannen uitje. De dynamiek verandert enorm als een van de leden het team verlaat. De wisseling van de burgemeester heeft, met een waardig afscheid en een warme ontvangst, soepel plaatsgevonden. Den Helder kan vooruit met het team dat dagelijks voor de stad werkt.

De ambtelijke organisatie

Den Helder beschikt over een loyaal, deskundig en professioneel ambtelijk apparaat.

Te vaak is in het verleden gewezen naar `de ambtenaren`, als een college als geheel of een individuele wethouder de zaken niet op orde had. Aan de andere kant moeten onze medewerkers ook wennen aan de open dialoog die we in de gemeente voorstaan. Er mag geen sprake zijn van een angstcultuur of van een afrekencultuur. Er moet sprake zijn van een veilige werkomgeving. Het college wil met de leiding van de ambtelijke organisatie en met de Ondernemingsraad dit onderwerp bespreekbaar maken. Respect, zorgvuldigheid en professionaliteit zijn hierbij de kernwaarden, zoals in het coalitieakkoord is aangegeven. Ook extern willen wij ons op positief profileren. We versterken onze arbeidsmarktpositie en verbeteren ons imago. Daardoor trekken wij medewerkers aan die bevlogen zijn, een relatie hebben óf aangaan met onze stad en haar inwoners en een positieve bijdrage leveren aan de oplossing van onze vraagstukken. Ook op de arbeidsmarkt positioneren wij ons dus als aantrekkelijk werkgever met de meest aantrekkelijkste vraagstukken in de Kop van Noord-Holland.

Verbonden partijen

De gemeente Den Helder beschikt over enkele strategische (uitvoerings-)organisaties, die op verschillende manieren op afstand van de gemeente staan, de zogenaamde verbonden partijen.

De verbonden partijen zijn nv Port of Den Helder, Luchthaven Den Helder bv, Willemsoord bv, Zeestad cv/bv en Baggerbeheer bv. Ten aanzien van deze partijen is in het coalitieakkoord aangegeven dat een beter gestructureerde, tijdige en meer open communicatie belangrijk is. Hier wordt specifiek invulling aan aangegeven door twee keer per jaar een rapportage aan de gemeenteraad aan te bieden die vooral uitgaat van de aandeelhoudersrol van het college. In deze rapportage staat informatie over de vijf hiervoor genoemde privaatrechtelijk verbondenen partijen in Den Helder. De rapportage van maart blikt terug, de rapportage van september blikt vooruit. We bespreken de rapportage in een aparte commissie Bestuur en Middelen. Voorafgaand aan die vergadering is er een informeel gedeelte waar de directeuren van deze partijen bij aanwezig zijn. Ze gaan dan in gesprek met de commissieleden. In 2019 is dit naar tevredenheid voor het eerst zo gedaan. In 2020 en verder continueren we deze werkwijze. De ontwikkeling van het nieuwe perspectief voor de haven is een opgave waarop de regie gevoerd zal worden vanuit de overheden. De civiel-militaire samenwerking vergt meer dan een herijking van de Routekaart van Port of Den Helder. De ontwikkeling van de haven is onlosmakelijk verbonden met de ontwikkeling van de stad. Het streven is om met één krachtige ontwikkelorganisatie met partners uitvoering te gaan geven aan de grote (ruimtelijke) opgaven. De ontwikkeling van de haven is daarin uiteraard een prioriteit.

De inwoners

Al onze inzet staat ten dienste van de inwoners van Den Helder.

Excellente dienstverlening De dienstverlening vanuit de gemeente moet optimaal zijn. De gemeente Den Helder zet zich continu in om haar dienstverlening te verbeteren. Zo is het vanaf 2018 mogelijk om een aangevraagd reisdocument thuis te laten bezorgen. Inwoners hoeven voor het afhalen van een paspoort of ID-kaart dus niet meer naar het stadhuis. In dat jaar zijn we ook gestart met het actief deelnemen aan social media. In 2019 is ook WhatsApp als communicatiekanaal toegevoegd. Voor de toekomst onderzoeken we de mogelijkheden van livechat. De gemeente wil hier dit jaar mee starten. We horen graag de mening van onze inwoners, ondernemers en medewerkers over dienstverlening. In 2019 zijn inwoners en medewerkers bevraagd over de dienstverlening van de gemeente. Deze input is gebruikt bij het opstellen van onze hernieuwde dienstverleningsvisie. In 2020 starten we met het programma Excellente Dienstverlening, met als doel te doen wat we in onze visie beloven! Eind 2018 is er een ondernemerspeiling gehouden. Na de ondernemerspeiling is er gestart om samen met de Rabobank, Texel, Hollandskroon en Schagen een startersavond voor ondernemers te organiseren. Eind 2019 is besloten om deze avond jaarlijks in regionaal verband te blijven organiseren. Daarnaast is er besloten om hier vier workshops per jaar aan toe te voegen om zo starters jaarrond van informatie te kunnen voorzien. Elke workshop heeft een ander onderwerp (zoals ondernemersplan en belastingen.) Begin 2020 is de eerste workshop gehouden waarna er elke twee maanden een workshop zal plaatsvinden. Ook is er zowel ambtelijk als bestuurlijk structureel contact met verschillende ondernemingsverenigingen. Verbeteren dienstverlening Het verbeteren van onze dienstverlening doen wij voor onze klanten. In 2019 is onderzoek gedaan naar de ‘klantreis’ voor vergunningen. Daarbij hebben we door de ogen van onze klanten het vergunningsproces bekeken. In 2020 wordt het proces heringericht met de input die klanten gaven. Daarnaast starten we met snelserviceformules. Voor bepaalde processen, onder bepaald voorwaarden, wordt een vergunning (bijvoorbeeld een bouwaanvraag voor een dakkapel of schutting) binnen tien werkdagen verleend. Voor bepaalde producten ontwikkelen we een vragenboom. Hiermee vertalen we de juridische regels naar begrijpelijke taal. Door het stellen van gerichte, duidelijke vragen kan een klant kijken of er een vergunning nodig is en deze direct aanvragen. Experimenteren met (pre-) mediation Het college stelt de inwoner centraal. De inwoner verdient het beste. Dit betekent dat onze dienstverlening optimaal is en bestaat uit een actieve en open dialoog met onze inwoners. (Pre-) mediation is een middel om dit doel te bereiken. Door het persoonlijke contact - waarbij alle betrokkenen de mogelijkheid krijgen om hun belangen te uiten- wordt er meer aandacht besteed aan het op een zorgvuldige wijze nemen van een besluit. Door de betrokkenheid naar onze inwoners toe en het bieden van een luisterend oor, ontstaat er eerder begrip en acceptatie bij de inwoner voor het besluit, Of deze voor hem of haar nu positief of negatief uitvalt. Dit is de reden dat het college deze bestuursperiode inzet op het experimenteren met (pre-) mediation. Wat is (pre-) mediation precies? Bij pre-mediation wordt er persoonlijk contact gezocht door de ambtenaar met de betrokkenen. Samen proberen zij tot een oplossing voor de aanvraag of het bezwaar te komen. Dit om conflicten te voorkomen dan wel op te lossen. De ambtenaar gebruikt hiervoor mediationvaardigheden. Als pre-mediation niet tot een oplossing leidt dan is (formele) mediation een mogelijkheid. Mediation is een vorm van conflictbemiddeling waarbij de betrokkenen hun conflict zelf proberen op te lossen. Een bij de Mediatorsfederatie Nederland (MfN) geregistreerde mediator faciliteert het proces. Daarbij gaan betrokkenen met elkaar in gesprek en onderhandelen over een oplossing die voor iedereen bevredigend is. De mediator is hierin geen partij, maar een neutrale (proces-)begeleider. Wat hebben we al bereikt?

  • Training In 2018 zijn de ambtenaren die besluiten afgeven en/of bezwaren en klachten behandelen getraind in de toepassing van mediationvaardigheden. Deze vaardigheden zijn direct ingezet voorafgaand aan een negatief besluit en bij klacht- en bezwaarprocedures.
  • Regelgeving De gemeenteraad heeft op 4 juni 2018 een nieuwe Verordening commissie bezwaarschriften gemeente Den Helder 2018 vastgesteld. Deze verordening is op 15 december 2018 in werking getreden en geeft regels voor (pre-) mediation. De verordening regelt dat een ambtenaar bij ieder bezwaar moet onderzoeken of (pre-) mediation tot een oplossing kan leiden. Ook krijgt het college de mogelijkheid uitvoeringsregels te stellen over (pre-) mediation in bezwaar.
  • Interne mediators Twee ambtenaren zijn opgeleid tot MfN geregistreerd mediator. In 2019 zijn deze mediators benoemd tot interne mediator van de gemeente. Hiervoor is een MfN statuut vastgesteld dat de verhouding tussen de gemeente als werkgever en de MfN-registermediator als werknemer regelt. Een mediator moet namelijk onafhankelijk en neutraal kunnen zijn.

Wat gaan we nog doen?

  • We gaan de bezwaarprocedure verbeteren doordat ambtenaren op een uniforme wijze de (pre-) mediation in bezwaar toepassen.
  • We gaan nieuwe medewerkers trainen zodat zij in het contact met inwoners mediationvaardigheden toepassen.
  • We gaan onderzoeken of het mogelijk is dat de inwoners via een speciaal e-mailadres contact kunnen opnemen wanneer zij (pre-) mediation wensen.
  • We gaan onze inwoners informeren over de mogelijkheden van (pre-) mediation. Onder andere door middel van een brochure, informatie op de website en een bericht in het Stadsnieuws.

Burgerparticipatie In Den Helder wordt al jarenlang op veel manieren met bewoners en ondernemers gesproken over het verbeteren van hun straat, buurt, wijk of stad. Toch bestaat stadsbreed het gevoel dat het beter en anders moet. Maar hoe dan, en wat dan precies? Om antwoorden op die vragen te krijgen is ten eerste begin dit jaar het Helderse Inwonerspanel gestart. En met succes! Er hebben zich al meer dan duizend inwoners aangemeld. Zij krijgen zo’n vijf keer per jaar een vragenlijst toegestuurd over allerlei onderwerpen. Hun antwoorden worden weer gebruikt voor het maken van beslissingen en beleid. Om sneller en meer buurtgericht de mening van bewoners te kunnen peilen, is tegelijkertijd ook de app Gemeentepeiler gestart. Zowel het panel als de app staan nog aan het begin van hun ontwikkeling, maar zullen de komende jaren steeds belangrijker worden. Daarnaast hebben ook meer duizend inwoners meegedaan aan de enquête over lokale democratie. Met vragen over burgerparticipatie, betrokkenheid bij de buurt, en de rol van de gemeente daarin. Op basis van deze enquête wordt een verbeterplan gemaakt. Want het kan altijd beter. En daar we willen we hard aan werken. Omgevingsvisie Julianadorp De gemeente heeft als ambitie om inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties bij hun eigen leefomgeving te betrekken. Ook als dat niet over het hier en nu gaat, maar juist over de leefomgeving van de toekomst. Een project waarbij deze intensieve vorm van participatie zoveel mogelijk in de praktijk is gebracht is bij de totstandkoming van de Omgevingsvisie Julianadorp. De Omgevingsvisie Julianadorp is een toekomstvisie voor de leefomgeving van Julianadorp, de Duinzoom en de Koegraspolder. Hierin wordt voor belangrijke thema’s, zoals woningbouw, maatschappelijke voorzieningen, de ontwikkeling van het toerisme en andere economische sectoren, de leefbaarheid en de kwaliteit van de leefomgeving, richting gegeven voor de toekomst. Hierin wordt ook beschreven hoe er wordt omgegaan met maatschappelijke uitdagingen die nu of in de nabije toekomst gaan spelen. Hoe gaan we bijvoorbeeld in Julianadorp om met de vergrijzing, de energietransitie en de gevolgen van het veranderende klimaat. De Omgevingsvisie Julianadorp wordt uiteindelijk een herkenbaar onderdeel van één omgevingsvisie voor de hele gemeente Den Helder. De inbreng van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties heeft daarin een belangrijke plaats, niet in plaats van maar naast de inbreng vanuit ambtenaren en de politiek. Om de lokale inbreng zo veel mogelijk de ruimte te geven is op verschillende wijze input gevraagd: zoals een denktank van 150 inwoners van Julianadorp, via het wijkplatform, tijdens keukentafelgesprekken met specifieke doelgroepen en een buitententoonstelling met straatinterviews. Dorpers, ondernemers en alle andere partijen zijn hiermee uitgenodigd om samen te werken aan de toekomst van Julianadorp. Al met al een intensief traject van ruim anderhalf jaar, maar met als resultaat een toekomstvisie die herkenbaar voor Julianadorp is.

Volgende pagina: Zorgzame gemeente